Over Johan Huizinga

De onderzoekschool is genoemd naar degene die in vele opzichten als de grondlegger van de Nederlandse cultuurgeschiedenis kan worden genoemd, Johan Huizinga.

In 1915 aanvaardt Johan Huizinga (1872-1945) de benoeming tot hoogleraar algemene geschiedenis te Leiden. Daar voltooit hij het grote boek waaraan hij al jaren werkte: Herfsttij der middeleeuwen (1919). De verschijning van dit werk in het Duits en het Engels in 1924, evenals in hetzelfde jaar de publicatie van zijn Erasmus in het Nederlands en het Engels, betekenen zijn doorbraak als historicus van naam in binnen- en buitenland. Mede door zijn studies over de inhoud van het begrip renaissance vergelijkt men hem met de grote Zwitserse cultuurhistoricus Jacob Burckhardt. Als Leids hoogleraar, redacteur van De Gids, voorzitter van de Commissie voor Advies inzake de Rijksmusea, lid en later voorzitter van de afdeling Letterkunde van de Koninklijke Akademie, geeft hij over tal van onderwerpen zijn mening: geschiedenis, museumwezen, universiteit, boekverzorging, spelling, onderwijs en dergelijke. Hij kan worden beschouwd als de grondlegger van de Nederlandse cultuurgeschiedenis.

Zijn belangrijkste werken

Herfsttijder Middeleeuwen. Studie over levens- en gedachtenvormen der veertiendeen vijftiende eeuw in Frankrijk en de Nederlanden. Haarlem,Tjeenk Willink, 1919.

Erasmus. Haarlem,Tjeenk Willink, 1924.

Homo ludens. Proeveeener bepaling van het spelelement der cultuur. Haarlem, TjeenkWillink, 1938.

Nederland's beschavingin de zeventiende eeuw. Haarlem, Tjeenk Willink, 1941.

J. Huizinga, VerzameldeWerken. Haarlem, Tjeen Willink, 9dln., 1948-1953.

Een keuze uit de voornaamste studies over Huizinga

Hanssen, Léon,Huizinga en de troost van de geschiedenis. Verbeelding en rede. Amsterdam, Uitgeverij Balans, 1996.

Krul, W.E., Historicustegen de tijd. Opstellen over leven en werk van J. Huizinga. Groningen, Historische Uitgeverij, 1990.

Lem, Anton van der, JohanHuizinga. Leven en werk in beelden en documenten. Amsterdam,Uitgeverij Wereldbibliotheek, 1993.

Lem, Anton van der, HetEeuwige verbeeld in een afgehaald bed. Huizinga en de Nederlandsebeschaving. Amsterdam, Uitgeverij Wereldbibliotheek, 1997.

Tollebeek, Jo. De togavan Fruin. Denken over geschiedenis in Nederland sinds 1860. Amsterdam, Uitgeverij Wereldbibliotheek, 1990.