Werkgroep literatuur, cultuur en identiteit
Na 9/11 en de moorden op Fortuyn en Van Gogh kan niemand meer beweren dat we in een post-ideologische maatschappij leven. Dat we er voordien in zouden hebben geleefd, is een gedachte die vanuit verschillende kanalen gevoed werd: de na-oorlogse ontzuilingstendensen, de sociaal-culturele veranderingen van de sixties en het gangbare idee van de zogenaamde autonome status van kunst en kunstenaar. De hele 20e eeuw lang hebben literatuur, pers en audiovisuele media juist een enorme bijdrage geleverd aan de identiteitsvorming van sociale, politieke en religieuze groepen en hebben ze een rol gespeeld in de constructie en verspreiding van collectieve kennis. Dat gebeurde niet alleen via teksten, maar ook via radio, televisie, verenigingsleven, manifestaties etc. De werkgroep ‘Literatuur, cultuur en identiteit’ stelt zich ten doel een initiërende rol te spelen in onderzoek dat de Nederlandse cultuurgeschiedenis van de 20ste eeuw vanuit deze invalshoek bestudeert. Ze heeft daarbij bijzondere aandacht voor de wijze waarop binnen levensbeschouwelijke gemeenschappen (socialistische, communistische, katholieke, protestante, joodse, regionale en islamitische) normen en waarden gestalte hebben gekregen, zowel inhoudelijk (narratieve patronen, beelden, retorische structuren) als institutioneel (actoren en groepen die materieel en symbolisch de culturele productie reguleren).
De werkgroep initieert en verricht onderzoek op het terrein van literatuur, cultuur en identiteit. Ze organiseert master classes voor promovendi en researchmasterstudenten en werkbijeenkomsten voor onderzoekers op het onderzoeksterrein. Zij produceert, initieert en begeleidt onderzoeksaanvragen. Coördinatoren van de werkgroep zijn: Geert Buelens (UU), Gillis Dorleijn (RUG); Jaap Goedegebuure (UL), Jos Joosten (RU), Thomas Vaessens (UvA). Op dit moment lopen er drie promotie-onderzoeken rond dit thema: Kenteringsmomenten in moderne Nederlandse dichterschappen. Onderzoek naar de rol van levensbeschouwing in de oeuvres van Gorter, Nijhoff, Otten. Uitvoerder: Johan Sonnenschein (UvA, Huizinga). Promotor: Thomas Vaessens; Het schrijverschap van Gerard Reve. Literatuur en schrijversidentiteit in naoorlogs Nederland. Uitvoerder: Edwin Praat (UvA, Huizinga). Promotor: Thomas Vaessens; Avant-garde bekeerlingen. De kringen rond Pieter van der Meer de Walcheren in Brussel, Parijs en Nederland, tot 1940. Uitvoerder: Ewoud Kieft (UU, OSL, Huizinga). Promotor: Geert Buelens
- Contactpersoon: Prof. dr. Thomas Vaessens
- E-mail: t.l.vaessens@uva.nl
